ARTerinspiracje w czerwcu czyli czy rewitalizacja miasta musi być połączona z gentryfikacją…

13 czerwca 2019 r. spotkaliśmy się w ramach naszego ARTerioinspiarcyjnego cyklu (ostatni raz przed wakacjami, zapraszamy ponownie we wrześniu), aby podyskutować o gentryfikacji (często całych dzielnic), która coraz powszechniej staje się efektem (zamierzonym lub nie) ich rewitalizacji. Rewitalizacji także związanej z działalnością kulturalną.

Pojęcie gentryfikacji wprowadziła w 1964 roku Ruth Glass opisując zmiany w strukturze społecznej Londynu. Zauważyła, że stopniowo  i konsekwentnie przedstawicie klasy wyższej i średniej przejmują robotnicze dzielnice miasta w ramach procesu swoistego „uszlachetniania” tkanki społecznej (‘gentry’ to po angielsku szlachta) czyli wypierania „dołów społecznych” przez lepiej sytuowanych mieszkańców. Podobne procesy zaobserwowano w wielu ośrodkach i miejscach na świecie. Jednak, co szczególnie ważne, szybko zauważono, że proces ten jest bardziej skomplikowany i dotyczy szerszego spektrum zagadnień niż tylko zmiana w strukturze społecznej jakiejś dzielnicy.

Generalnie na gentryfikację składają się cztery procesy:

  • wypieranie dotychczasowych mieszkańców przez nowych, ale lepiej sytuowanych
  • przekształcenie architektury, obejmujące głównie zmiany estetyczne, a także pojawianie się nowych usług
  • koncentracja przestrzenna osób o podobnym stylu życia oraz zbliżonych preferencjach konsumenckich
  • zmiana wartości gruntów i nieruchomości, które stwarzają zachęty dla przemysłu budowlanego oraz deweloperów.

Właśnie ten ostatni punkt bardzo mocno wiąże się z rewitalizacją – tak modnym w ostatnich latach słowem w Polsce. A także przemianami architektonicznymi i urbanistycznymi w naszych miastach. Rewitalizacja to z jednej strony zmiany społeczno-kulturowe, z drugiej – ekonomiczne. To coś więcej niż zmiana „scenografii”, otoczenia architektonicznego. Koncentrując się na tym aspekcie często zapominamy o  tak kluczowych kwestiach jak własność ziemi, spekulacje gruntami oraz rozwój rynków nieruchomości. Często proces rewitalizacji pomija kwestie potrzeb społecznych dotychczasowych mieszkańców. Dodatkowo sytuację komplikuje fakt, iż przeważnie całość procesu „obywa się” bez oddolnych działań i przebiega w oparciu o duże inwestycje infrastrukturalne przy wsparciu prawnym oraz ekonomicznym państwa lub władz lokalnych, i jest traktowana jako jedyny pomysł na rozwiązanie problemów społecznych i ekonomicznych…

Po krótkim wprowadzeniu do dyskusji przygotowanym przez prezeskę Fundacji ARTeria, Annę Ochmann, uczestnicy dyskutowali o zmianach w strukturze miast aglomeracji śląskiej, o dobrych i złych przykładach rewitalizacji naszych miast, o swoich doświadczeniach z procesem gentryfikacji… także w kontekście ruchu turystycznego i problemów takich miast jak Wenecja czy Barcelona….

Kolejne spotkanie we wrześniu, szczegóły na stronie. Serdecznie zapraszamy!

Spotkanie partnerów projektu „Bridging the Gap” w Materze

W dniach 30-31 maja 2019 r. w Materze odbyło drugie spotkanie komitetu sterującego projektu „Bridging the Gap: new mentoring methods for young creative entrepreneurs in Europe” z udziałem reprezentantów wszystkich partnerskich organizacji. Najważniejszą częścią spotkania było podsumowanie wyników badań i omówienie raportów narodowych opracowanych przez każdego z partnerów dedykowanych sposobom wsparcia kompetencji przedsiębiorczych artystów i twórców, a także artystycznych startupów. czytaj dalej „Spotkanie partnerów projektu „Bridging the Gap” w Materze”

ARTerioinspiracje w maju czyli o efekcie Bilbao a może „kulcie cargo”… czyli o instytucjach kultury w Polsce

Punktem wyjścia do majowej dyskusji w ramach spotkania z cyklu ARTerioinspiracje (spotkaliśmy się 20 maja 2019 r.) była publikacja „Efekt Bilbao / kult cargo. Nowe instytucje kultury w Polsce” autorstwa Łukasza Afeltowicza (Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu), Jacka Gądeckiego (AGH), Krzysztofa Olechnickiego (UMK), Tomasza Szlendaka (UMK) i Michała Wróblewskiego (UMK), zrealizowana w w ramach projektu „Nowe instytucje kultury jako aktywatory życia społecznego, kulturalnego oraz gospodarczego” (dzięki finansowaniu w ramach programu „Obserwatorium kultury” Narodowego Centrum Kultury i Elbląskiego Towarzystwa Naukowego im. Jana Myliusa Societas Scientiarum Elbingensis). Badaniami objęte były: Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, Opera i Filharmonia Podlaska w Białymstoku, Wejherowskie Centrum Kultury – Filharmonia Kaszubska i EC1 Łódź – Miasto Kultury. Link do publikacji tutaj. czytaj dalej „ARTerioinspiracje w maju czyli o efekcie Bilbao a może „kulcie cargo”… czyli o instytucjach kultury w Polsce”

Global FemART – spotkanie „grupy fokusowej”

14 maja 2019 r. w Kurort Qultury Gajowa 9 zorganizowaliśmy spotkanie grupy fokusowej w ramach projektu „Global FemArt– Supporting Female Artists and Creatives to Globalise their Business”. Głównym celem sesji była szersza analiza potrzeb polskich artystek i projektantek, tak aby raport opracowany w ramach projektu przez Fundację ARTeria był bardziej kompleksowy (nie tylko oparty na wywiadach indywidualnych oraz analizie istniejących dokumentów i raportów dotyczących tej tematyki), a także, aby umożliwić konsorcjum projektowemu opracowanie materiałów szkoleniowych będących faktyczną odpowiedzią na specyficzne potrzeby kobiet działających w sektorze kultury i sektorze kreatywnym. czytaj dalej „Global FemART – spotkanie „grupy fokusowej””

MOV(I)E IT FORWARD!. Dissemination, exploitation and sustainability of KA2 projects results

Anna Ochmann, prezes Fundacji ARTeria, wzięła udział w seminarium organizowanym przez Fundację Rozwoju Systemu Edukacji, Narodową Agencję programu Erasmus+ w Polsce. Spotkanie pod hasłem „MOV(I)E IT FORWARD!. Dissemination, exploitation and sustainability of KA2 projects results” odbyło się w dniach 8-11 maja 2019 r w Zakopanem, w Hotelu Kasprowy.

czytaj dalej „MOV(I)E IT FORWARD!. Dissemination, exploitation and sustainability of KA2 projects results”